THÚY KIỀU TRUYỆN TƯỜNG CHÚ - LÊ MẠNH LIÊU VÀ CHIÊM VÂN THỊ (1965)

“Không có người làm ra trước, thì điều tốt không rõ, không có người làm ra sau, thì điều hay không tỏ. Mọi việc đều thế, truyện ký cũng vậy.

Truyện “Kim Vân Kiều” do Tố Như Nguyễn tiên sinh soạn ra, phát hành vào khoảng dưới triều Minh Mệnh Thiệu Trị, đến nay đã hơn trăm năm.

Tố Như tiên sinh, học rộng tài cao, lại có công sưu tập, đem những câu hay mà thích hợp với tình cảnh trong truyện Kiều, soạn ra Quốc văn, tập lại thành bản, thực là một áng văn kiệt tác không tiền khoáng hậu của nước Việt Nam nhà, đến nay càng đọc càng thú mà không chán miệng.

… Ông Trúc viên Lê Mạnh Liêu, vốn dòng dõi một nhà khoa bảng lũy truyền, học lực được ở gia học đã nhiều, lại có công tồn cổ, ông đã công trình giữ được một cuốn truyện Thúy Kiều cổ bản của Tiền nhân truyền lại, bản ấy viết bằng chữ Nôm, chú giải bằng chữ Hán, thấy có nhiều điểm đặc sắc. Nhân được các bậc học thức và thân hữu khuyến khích, cho nên bấy lâu nay ông ra công phiên âm bản truyện Kiều chữ Nôm và dịch nghĩa những lời chú thích bằng chữ Hán đó, ra quốc ngữ, soạn thành bản chú giải riêng, khác hẳn với mười mấy bản chú giải truyện Kiều khác.

Được ông cho xem lại, tôi xem bản chú giải của ông, vì văn có căn bản, nên xuất sắc hơn cả mọi bản, đáng nên lưu hành để bổ ích vào cuộc giáo dục hiện thời. Vậy ý tôi cũng đồng ý với cụ Đốc học Nguyễn Văn Đang, khuyến khích Trúc viên tiên sinh đem cuốn chú giải này ra ấn loát, để phổ biến đồng nhân”.

- Mấy lời đối với bản “phiên dịch truyện Kiều” của Trúc viên Lê tiên sinh | Nam Đán Nguyễn Văn Bình